Kaza değil, İhmal.

İzmir’in Aliağa ilçesinde bulunan HABAŞ Demir Çelik tesislerinde meydana gelen patlamada, tam 19 işçimiz hayatını kaybetti.
Elbette yaşanan tek iş kazası Aliağada değil.
2026 yılının ilk 9 ayında bin 736 işçimiz iş kazalarından daha doğrusu iş cinayetlerinden dolayı hayattan koparılmış. Hayatını kaybeden her bir işçi çocuğunu, eşini, ailesini, annesini, babasını geçindirmek için güvensiz ve kötü koşullarda çalışmak zorunda kalmaktadır.
Bu işçiler arkalarında ağlayan gözü yaşlı ailelerini, sevenlerini, eşlerini, çocuklarını, dostlarını arkalarında bırakarak hayata göç etmektedirler.
Ülke olarak üzüldük. Canımız yandı.
Elbette böyle bir ihmali kader olarak geçiştiremeyiz.
Bu bir kaza değildir. İhmaldir. Sorumsuzluktur. Sermayenin para kazanma hırsıdır.
Bu ve buna benzer iş kazaları ülkemizde sürekli yaşanıyor ve faturayı da emeğiyle alın teriyle geçinen insanlar canlarıyla ödüyorlar.
Yaşanan bu olay tam olarak bir iş sağlığı ve güvenliği sorunudur.
İzmir Valiliği’nin yaptığı değerlendirmeye göre yaşanan patlama, sıvı çelik döküm işlemi sırasında tavan vincinin koparak ark ocağına düşmesi sonucu patlama meydana gelmiş.
Ark ocağı, ergimiş metal, yüksek akım, tonlarca yük taşıyan kaldırma ekipmanlarının bulunduğu bu alanlar, küçük bir bakım ihmalinin bile geri dönüşü olmayan sonuçlara yol açabileceği yüksek riskli çalışma ortamlarıymış.
İşçilerin ifadelerine göre, aynı tesiste 2016 yılında da bir tavan vinci çökmesi olayı yaşanmış ve bir işçi ağır yaralanmış.
Daha önce yaşanmış olan bu olay göstermektedir ki, iş kazaları genellikle tek bir anlık eksiklik, aksaklık ve hatayla değil, daha önce fark edilmiş olup, tedbir alınmamış, giderilmemiş risklerin birikmesiyle meydana gelmekte.
Olaylar yaşandıktan sonra ah vah demek, dövünmek üzülmek yerine önceden tedbir almak iş sağlığı güvenliği tedbirlerini görsel olarak değil, kurallara uyarak gerektiği gibi uygulamak gerekmektedir.
Nasıl ki, bir hastayı hasta olduktan sonra tedavi etmek yerine, hastalanmadan gerekli önlemleri almaya çalışıyorsak, bazı hastalıklara karşı aşı yapıyorsak, iş sağlığı güvenliğinde de önceden riskleri ortadan kaldırmak gerekir.
Bu nedenle;
Yaşanan kazanın nedeninin, hukukun gözetiminde bağımsız ve şeffaf bir şekilde, iş güvenliği uzmanları, mühendisler ve işyeri hekimlerinin de dahil olduğu bir süreç ile incelenmeli ve araştırılmalıdır.
Başta demir-çelik olmak üzere ağır sanayideki tüm tavan vinçleri, kaldırma ekipmanları ve periyodik kontroller acilen gözden geçirilmelidir.
İşyeri hekimliği ve iş güvenliği, üretim sürecinin dışında bir formalite olarak değil, sürecin merkezinde olmalıdır.
Kaybettiğimiz her işçi kardeşimiz, önlenebilir bir kaybın göstergesidir. Kazalardan ders çıkarılabilirsek yeni can kayıplarının da önüne geçebiliriz.
